Өзбекстанда алғашқы бір мезгілдегі бауыр мен бүйрек трансплантациясы
Өзбекстанда алғаш рет бір науқасқа бір мезгілде бауыр мен бүйрек трансплантациясы жасалды. Операция Ұлттық медициналық орталықта жүргізілді, деп хабарлайды Zamon ақпараттық бағдарламасы.
Науқас туралы мәлімет
Науқас — Самарқанд облысы Пахтачи ауданының тұрғыны, әйел адам. Ол сегіз жыл бойы бауыр ауруынан зардап шеккен. Гепатит C жұқтырғаннан кейін цирроз дамып, кейін бүйрек жеткіліксіздігі пайда болған. Соңғы төрт жыл бойы ол гемодиализ процедурасынан өтіп жүрген.
Операцияның ерекшелігі
Бұрын науқасқа шетелде, соның ішінде Үндістанда трансплантация жасау ұсынылған, бірақ тиісті донор табылмағандықтан және отбасының қаржылық мүмкіндігі болмағандықтан операция жасалмаған. Өзбекстандық дәрігерлер тек бір ғана органды ауыстыру жеткіліксіз деп шешіп, екі органды бір операция кезінде ауыстыруды жоспарлаған.
Бір мезгілде бауыр мен бүйрек трансплантациясы екі орган да зақымдалған науқастарға қолданылады және бір органды ауыстыруға қарағанда әлдеқайда күрделі. Дәрігерлер бір операция кезінде екі трансплантация жасап қана қоймай, кейін екі органның да жұмысын мұқият бақылауы қажет.
Трансплантологияның дамуы
Соңғы жылдары Өзбекстанда трансплантология айтарлықтай дамыды. Елде бауыр мен бүйрек трансплантациясы жасалады, оның ішінде бұрын шетелде емделуді қажет ететін күрделі процедуралар да бар.
2026 жылдың сәуірінде Республикалық мамандандырылған нефрология және бүйрек трансплантациясы ғылыми-практикалық медициналық орталығының дәрігерлері қан топтары сәйкес келмейтін донор мен реципиент арасында бүйрек трансплантациясын жасады. Операция алдында реципиенттің қанынан қабылдамау реакциясын тудыруы мүмкін антиденелер жойылды.
Педиатриялық трансплантология да дамуда. 2025 жылдың желтоқсанында Өзбекстанда жеті айлық нәрестеге алғашқы бауыр трансплантациясы жасалды. Операция Ұлттық балалар медициналық орталығында өтті, донор баланың анасы болды.
Мемлекеттік қолдау
Трансплантациядан кейінгі емге қолжетімділік те кеңейді. Өзбекстанда диспансерлік бақылаудағы трансплантацияланған науқастарға органның қабылданбауын болдырмау үшін қажетті иммуносупрессивті препараттар тегін беріледі. Сондай-ақ, тірі донорлар мен реципиенттерді операцияға дайындау, оңалту және кейінгі медициналық бақылау тәртібі бекітілген.
Бұл операция елде қолжетімді күрделі трансплантация түрлерінің қатарын толықтырды. Енді бауыр мен бүйрек аурулары бірге дамитын науқастар үшін шетелде емделу жалғыз нұсқа емес.
Гепатит C, науқаста циррозға әкелген, жылдар бойы байқалмай өтуі мүмкін. Созылмалы инфекция цирроз бен бауыр обырын тудыруы мүмкін. Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымының мәліметінше, заманауи вирусқа қарсы препараттар гепатит C бар адамдардың 95 пайызынан астамын емдей алады.
Дереккөз: Times of Central Asia
Сурет: deposit photos / Times of Central Asia