Қазақстан халықаралық мұра альянсына қосылды
Қазақстан Қытайдың бастамасымен құрылған Азияның мәдени мұра альянсында бақылаушы мәртебесін алды. Бұл туралы Қазақстанның Мәдениет және ақпарат министрлігі 18 қазанда Ханчжоуда өткен жиыннан кейін хабарлады. Жиынға 20-дан астам елдің өкілдері қатысты. Қазақстан тарапы бірлескен археологиялық зерттеулер жүргізуге және тарихи ескерткіштерді сақтау үшін жаңа технологияларды пайдалануға ниетті.
Альянстың құрылымы мен мақсаты
Альянс 2023 жылы құрылып, штаб-пәтері Бейжіңде орналасқан. 2024 жылдан бастап ол үкіметаралық ұйым ретінде жұмыс істейді. Ұйым Азияның тарихи мұрасын сақтауға, археологиялық экспедицияларды қолдауға, реставрация жобаларын жүзеге асыруға және ғылыми деректермен алмасуға басымдық береді. Қазақстан қазірге дейін бақылаушы ретінде қосылды, толық мүшелікке өту мүмкіндігі ашық күйінде қалды.
Ұсынылған бастамалар
Ханчжоудағы жиында Қазақстанның Мәдениет және ақпарат вице-министрі Айбек Сыдықов Жібек жолын бірлесіп зерттеуді, реставраторларды даярлауды және тарихи нысандардың жай-күйін бағалау үшін цифрлық технологиялар мен жасанды интеллектті қолдануды ұсынды.
Жібек жолы мұрасы және ЮНЕСКО міндеттемелері
Жібек жолының мұра нысандары Қазақстан үшін ерекше қызығушылық тудырады. Ел аумағында осы сауда жолына қатысты ежелгі қоныстар мен археологиялық кешендердің қалдықтары бар. Олардың кейбірі ЮНЕСКО-ның Бүкіләлемдік мұра тізіміне енген «Жібек жолы: Чанъань-Тяньшань дәлізінің бағыттар желісі» трансұлттық номинациясының құрамына кіреді. Бұл номинация Қазақстан, Қырғызстан және Қытай аумағындағы нысандарды қамтиды.
Үш ел Чанъань-Тяньшань дәлізін сақтау бойынша ЮНЕСКО алдындағы міндеттемелерді бұрыннан бөліседі. 2025 жылы Бүкіләлемдік мұра комитеті мұра нысандары үшін үздік басқару жоспарларын аяқтауды талап етіп, олардың сақталу жай-күйі туралы бірлескен есепті 2026 жылдың 1 желтоқсанына дейін ұсынуды сұрады.
ЮНЕСКО-ның алдын ала тізімі
2026 жылдың наурызында Қазақстан Жаркент мешіті мен Алматының Вознесенский соборы ЮНЕСКО-ның Бүкіләлемдік мұра тізіміне ұсынылуы мүмкін нысандардың тізіміне — алдын ала тізімге енгізілгенін хабарлады.
Дереккөз: Times of Central Asia
Сурет: gov.kz / Times of Central Asia
