Апиын егісінің күрт ұлғаюы
Біріккен Ұлттар Ұйымының деректеріне сәйкес, Ауғанстандағы фермерлер биыл апиын қақырын егуге бөлінген жер көлемін төрт еседен астам ұлғайтты. Бұл көрсеткіш Талибан билігі енгізген есірткі дақылын өсіруге тыйым салу шарасының іс жүзінде әлсірегенін көрсетеді. Егіс алаңдарының солтүстікке қарай жылжуы аймақтық есірткі нарығының қайта құрылып жатқанын аңғартады.
Бадахшан — жаңа орталық
Егістің негізгі бөлігі Тәжікстанмен шекаралас Бадахшан провинциясына ауысып отыр. Бұл аймақтың таулы рельефі мен шекаралық орналасуы заңсыз айналым үшін қолайлы жағдай туғызады. Сарапшылардың пікірінше, егістің шекара маңына жақындауы контрабандалық арналардың қысқаруына және өткізу жолдарының өзгеруіне әкелуі мүмкін.
Тыйымның әлсіреу себептері
Талибан 2022 жылы апиын қақырын өсіруге тыйым салған болатын, алайда бұл шешімнің ұзақ мерзімді тиімділігі күмән туғызып отыр. Негізгі факторлар:
- ауыл шаруашылығынан түсетін табыстың төмендеуіне байланысты фермерлердің экономикалық қысымы;
- баламалы дақылдарға қолдау мен нарықтың жеткіліксіздігі;
- шекаралық аймақтардағы бақылаудың әлсіздігі;
- есірткі саудасынан түсетін кірістің экономикалық маңыздылығы.
Орталық Азияға әсері
Апиын өндірісінің ұлғаюы Тәжікстан мен өзге де көршілес елдер үшін шекаралық қауіпсіздік пен құқық қорғау органдарына түсетін жүктемені арттырады. Есірткі ағынының өсуі аймақтағы заңсыз сауда желілерін нығайтып, қоғамдық денсаулық пен тұрақтылыққа қауіп төндіруі мүмкін. Халықаралық ұйымдар бұл үрдісті аймақтық ынтымақтастық арқылы бақылауды ұсынады.
Дереккөз: bne IntelliNews
