AIIB мен Өзбекстан ынтымақтастықты кеңейтеді
Азиялық инфрақұрылым инвестициялар банкі (AIIB) мен Өзбекстан 2026–2029 жылдарға арналған ықтимал инфрақұрылымдық жобалардың жаңартылған көпжылдық тізбесін (MYRP) келісті. Құжатта жалпы құны $5 млрд-қа дейінгі жобалар қамтылған. Тараптар сондай-ақ елдің электр беру желісін жаңғырту жобасын дайындауға көмектесу үшін $1,5 млн грант келісіміне қол қойды.
Келісім AIIB-нің Дохада өткен 11-жылдық жиналысы аясында жасалды. $5 млрд сомасы банк бекіткен несиелер емес, болашақ инвестициялардың әлеуетті тізбесін білдіреді.
Өзбекстан — аймақтағы басты серіктес
Өзбекстан AIIB-нің негізін қалаушы мүшесі және банктің Орталық Азиядағы ең ірі серіктесі. Өзбекстан Инвестиция, өнеркәсіп және сауда министрлігінің мәліметінше, ел банктің аймақтағы операцияларының 51%-ын құрайды. Ташкент трансшекаралық көлік, энергетика және су жобалары бойынша ынтымақтастықты кеңейтіп, инфрақұрылымды дамытуға жеке капиталды тартуды көздейді.
Электр желісін жаңғырту басымдыққа айналды
AIIB бөлген $1,5 млн грант электр беру жобасын дайындауға бағытталады. Қаражат техникалық зерттеулерге, инвестициялық қажеттіліктер мен климаттық тәуекелдерді бағалауға, сондай-ақ жаңа күн және жел электр станцияларын желіге қосуға дайындыққа жұмсалады.
Жұмыс Сурхандария мен Самарқанд облыстары арасындағы оңтүстік энергетикалық дәлізге және Ферғана аңғарына бағытталады. Зерттеулер электр беру желісіндегі кедергілерді анықтап, оның қуатын арттыру нұсқаларын ұсынуға тиіс.
Энергетикалық транзит және газ өндірісінің төмендеуі
Желіні жаңғырту Өзбекстанның энергетикалық транзитінің негізгі сын-қатерлерінің біріне айналып отыр. Үкіметтің мәліметінше, 2025 жылы жаңартылатын энергия көздері электр өндірісінің шамамен 30%-ын құрады, ал 2030 жылға қарай бұл үлесті 54%-ға жеткізу жоспарлануда. Қосымша генерациялық қуатты қосу жоғары вольтты электр беру желісін кеңейтуді және сенімділігін арттыруды талап етеді.
Бұған дейін The Times of Central Asia хабарлағандай, Өзбекстан 2030 жылға қарай қосымша 17 ГВт-тан астам жаңартылатын энергия қуатын іске қосып, шамамен 6 000 шақырым жоғары вольтты электр беру желісін салуды жоспарлап отыр. Ішкі газ өндірісінің төмендеуі жағдайында жасыл генерацияны кеңейту маңыздылығы артып келеді: бір кездері газды таза экспорттаушы болған Өзбекстан 2023 жылы таза импорттаушыға айналды.
Дереккөз: Times of Central Asia
Сурет: At the signing ceremony for the Multi-Year Rolling Pipeline, Doha/AIIB / Times of Central Asia
