QS Asia 2027: Қазақстан көшбасшылығын сақтады, бірақ үздік үш вузы төмендеді
Қазақстан Орталық Азиядағы жоғары оқу орындары Азия рейтингінің үздік 100 қатарына енген жалғыз ел болып қалды. Алайда Quacquarelli Symonds (QS) талдаушылары жариялаған жаңа тізімде елдің жетекші үш университеті де өз позициясын төмендетті. Бұл жағдай Қазақстанның жоғары білім жүйесіндегі жетістіктері мен әлсіз тұстарын бір мезгілде көрсетеді.
Үздік үш университеттің нәтижелері
3 қарашада жарияланған QS World University Rankings: Asia 2027 тізімінде Әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университеті 38-орыннан 46-орынға, Л.Н. Гумилев атындағы Еуразия ұлттық университеті 61-орыннан 62-орынға, ал Сәтбаев университеті 79-орыннан 89-орынға түсті. Бұл өзгерістер елдің жетекші оқу орындарының халықаралық бәсекеде қысымға ұшырап отырғанын көрсетеді.
Жалпы өкілдік өсті
Сонымен қатар Қазақстанның рейтингтегі өкілдігі 44-тен 51 университетке дейін ұлғайды. Осылайша ел Азиядағы оқу орындарының саны бойынша 10-орынға шықты. Рейтинг 26 ел мен аумақтан 1722 университетті қамтыды, ал бірінші орынды Гонконг университеті сақтап қалды.
Екі басылымда да тізімге енген 44 қазақстандық университеттің 24-і төмендеді, 14-і көтерілді, ал алтауы өз орнын сақтады. QS Forbes Kazakhstan басылымына 33 университеттің жалпы балы жақсарғанын түсіндірді: бәсекелестер үлкенірек ілгерілеу көрсеткен жағдайда, университет рейтингте төмендеуі мүмкін.
Ілгерілеу көрсеткен оқу орындары
- Сәрсен Аманжолов атындағы Шығыс Қазақстан университеті 64 орынға көтеріліп, 618-орынға шықты — бұл ел ішіндегі ең үлкен ілгерілеу.
- Назарбаев университеті 62 орынға көтеріліп, 139-орынды бөлісті.
Зерттеу әсері әлсіз тұс ретінде қалды
QS университеттерді академиялық бедел, жұмыс берушілердің беделі, зерттеу нәтижелері және студенттік алмасу сияқты 11 көрсеткіш бойынша бағалайды. Қазақстанның Ғылым және жоғары білім министрлігі ел университеттері осы көрсеткіштердің жетеуі бойынша Азияның орташа деңгейінен жоғары нәтиже көрсеткенін мәлімдеді. Алайда QS деректері бойынша, зерттеу әсерін сипаттайтын бір мақалаға келетін дәйексөздердің орташа балы небәрі 3,8 болды, ал Азия бойынша бұл көрсеткіш 35,2-ге тең. Бұл айырмашылық ғылыми өнімділік пен халықаралық дәйексөзділік бағытындағы жүйелі мәселені көрсетеді.
Министрлік Қазақстанда 30-дан астам шетелдік университеттің филиалы ашылғанын, бұл студенттік алмасу мен академиялық ынтымақтастық мүмкіндіктерін кеңейтетінін атап өтті.
Аймақтық контекст
QS-тің Орталық Азия кестесінде Қазақстан үздік 10 университеттің сегізіне ие болды, ал елдің жетекші үш оқу орны алғашқы орындарды бөлісті. Өзбекстанның Ташкент ирригация және ауыл шаруашылығын механикаландыру инженерлері институты төртінші, Мирзо Ұлықбек атындағы Өзбекстан ұлттық университеті тоғызыншы орынды иеленді. Қырғызстанда Қырғыз-Түрік «Манас» университеті 14-орынмен елдегі ең жоғары нәтиже көрсетті, одан кейін Орталық Азиядағы Америка университеті 15-орында тұр. Тәжікстан ұлттық университеті 43-орынға түсті.
Бөлек жарияланған QS World University Rankings 2027 тізіміне Қазақстаннан 18 университет енді. Елдегі ең жоғары нәтижені Әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университеті көрсетіп, 177-орынды бөлісті. Жалпы алғанда, Қазақстанның аймақтық көшбасшылығы сақталғанымен, үздік университеттердің төмендеуі жоғары білім сапасын арттыру және ғылыми зерттеулердің халықаралық ықпалын күшейту қажеттігін көрсетеді.
Дереккөз: Times of Central Asia
Фото: Image: gov.kz / Times of Central Asia
