Өзбекстан балаларға қатысты жыныстық қылмыстар үшін жазаны қатаңдатты
Өзбекстан президенті Шавкат Мирзиёев 14 жасқа дейінгі балаларға қатысты зорлау және өзге де ауыр жыныстық қылмыстар үшін 15–25 жыл бас бостандығынан айыру немесе өмір бойы бас бостандығынан айыру жазасын көздейтін заңға қол қойды. Сонымен қатар бұл қылмыстарды қудалаудың ескіру мерзімі алынып тасталды.
Заңнамалық өзгерістердің ауқымы
Түзетулер бес кодекске және алты заңға әсер етіп, балаларды дене және психологиялық зорлық-зомбылықтан, соның ішінде туыстары мен білім беру мекемелері қызметкерлері тарапынан жасалатын қысымнан қорғауды кеңейтеді. Баланың өліміне әкеп соққан қасақана қылмыстар үшін шартты жаза мен мерзімінен бұрын шартты түрде босатуға тыйым салынады.
Президент әкімшілігінің басшысы Саида Мирзиёева өз Telegram арнасында жазаның сөзсіз және ымырасыз болуы керектігін атап өтті. Оның айтуынша, кішкентай балаға жасалған зорлық-зомбылық ешқашан ақталмайды.
Балаларға көрсетілетін құқықтық қолдау
Зорлық-зомбылықты бастан өткерген немесе оған куә болған балалар құқықтық процеске тартылған сәттен бастап мемлекет есебінен тегін заңгерлік көмек алуға құқылы. Егер ата-ана, асырап алушы, қамқоршы немесе өзге туыс қылмыс жасады деп күдіктелсе, тергеу және сот барысында баланың мүддесін қорғаншылық органдарының өкілі де қорғауға тиіс.
Мектептер мен өзге де білім беру мекемелерінде балаға зорлық-зомбылық үшін заңды жауапкершілікке тартылған қызметкерлер жұмыстан босатылуы мүмкін.
Наманган оқиғасы және қоғамдық резонанс
Заңнама Наманган облысындағы Учқурған ауданындағы мемлекеттік балабақшада бес жасар қызға қатысты жыныстық зорлық-зомбылық жасалды деген ақпарат тарағаннан кейін қабылданды. Бұл іс қоғамдық наразылық тудырып, кінәлілерге лайықты жаза тағайындау туралы пікірталасқа жол ашты. Мирзиёева бұған дейін жауапкершілік тікелей қылмыскерлерге де, абайсыздығы қылмысқа жол берген лауазымды тұлғаларға да жүктелуі керектігін мәлімдеген.
Өзбекстан парламенті Олий Мәжілістің деректері бойынша 2022–2025 жылдар аралығында елде 14 жасқа дейінгі балаларды зорлауға қатысты 445 қылмыстық іс қозғалған. Түзетулер 29 қыркүйекте бірінші оқылымнан өтіп, 30 қыркүйекте төменгі палатадан, ал 2 қазанда Сенаттан мақұлданды.
Дереккөз: Times of Central Asia
Сурет: @depositphotos / Times of Central Asia
