Өзбекстанда балаларға қатысты жыныстық қылмыстар үшін жаза күшейтілді
Өзбекстан президенті Шавкат Мирзиёев 14 жасқа дейінгі балаларға қатысты зорлау және басқа да ауыр жыныстық қылмыстар үшін 15 жылдан 25 жылға дейін немесе өмір бойы бас бостандығынан айыру жазасын көздейтін заңға қол қойды. Сонымен қатар, бұл қылмыстар бойынша ескіру мерзімі алынып тасталды.
Заңның негізгі ережелері
Түзетулер бес кодекске және алты заңға өзгерістер енгізіп, балаларды физикалық және психологиялық зорлық-зомбылықтан, соның ішінде туыстары мен білім беру қызметкерлері тарапынан болатын қысымнан қорғауды кеңейтеді. Баланың өліміне әкеп соққан қасақана қылмыстар үшін шартты түрдегі жазалау және мерзімінен бұрын шартты түрде босатуға тыйым салынады.
Президент әкімшілігінің басшысы Саида Мирзиёева өзінің Telegram арнасында: «Кішкентай балаға қатысты зорлық-зомбылыққа ешқашан жол берілмейді, жаза сөзсіз және ымырасыз болуы керек», — деп жазды.
Балаларға қолдау көрсету шаралары
Зорлық-зомбылықты бастан кешкен немесе куә болған балалар заңды процеске тартылған сәттен бастап мемлекет есебінен тегін заңды көмек алуға құқылы. Егер ата-ана, асырап алушы, қамқоршы немесе басқа туыс қылмыс жасады деп күдіктелсе, тергеу және сот барысында баланың мүдделерін қорғаншылық органдарының өкілі де қорғауға тиіс.
Мектептер мен басқа да білім беру мекемелерінде балаларды оқытуға немесе тәрбиелеуге жауапты қызметкерлер балаға қатысты зорлық-зомбылық үшін заңды жауапкершілікке тартылған жағдайда жұмыстан шығарылуы мүмкін.
Заңның қабылдану себептері
Заң Наманган облысындағы Учқурған ауданындағы мемлекеттік балабақшада бес жасар қызға қатысты жыныстық зорлық-зомбылық туралы хабарламалардан кейін қоғамдық резонанс тудырған оқиғадан соң қабылданды. Бұл іс қоғамда наразылық тудырып, кінәлілерге лайықты жаза тағайындау туралы пікірталас тудырды. Мирзиёева бұған дейін жауапкершілік тікелей қылмыскерлерге де, абайсыздық танытқан лауазымды тұлғаларға да жүктелуі керектігін айтқан болатын.
Өзбекстан парламенті Олий Мәжілістің мәліметінше, 2022-2025 жылдар аралығында елде 14 жасқа дейінгі балаларды зорлауға қатысты 445 қылмыстық іс қозғалған. Түзетулер 29 қыркүйекте бірінші оқылымнан өтіп, 30 қыркүйекте төменгі палатадан мақұлданды, 2 қазанда Сенат бекітті.
Дереккөз: Times of Central Asia
Фото: @depositphotos / Times of Central Asia
