Санкциялардың кеңеюі және Тегеранның жаңа бағыты
АҚШ-тың Иран теміржол секторына қатысты санкциялары кеңейген сайын, Тегеран сыртқы саудасында Қытай мен Орталық Азиямен құрлық байланыстарына сүйенуге мәжбүр болып отыр. Бұл өзгеріс теңіз жолдары арқылы жүретін дәстүрлі сауданы толықтыруға бағытталған, алайда оның тиімділігі шектеулі факторларға тәуелді.
Теміржолдың теңіз саудасын алмастыру мүмкіндігі
Сарапшылардың бағалауынша, теміржол инфрақұрылымының қуат мүмкіндіктері, жүк тасымалындағы кідірістер мен қымбат шығындар теңіз маршруттарын толық алмастыруға жол бермейді. Теңіз көлігі әлі де көлемді жүктер үшін неғұрлым тиімді нұсқа болып қалады, ал құрлық дәліздері негізінен стратегиялық балама ретінде қарастырылады.
Негізгі шектеулер
- Теміржол желісінің өткізу қабілетінің шектеулілігі;
- Шекара өткелдеріндегі кідірістер мен кедендік рәсімдер;
- Тасымал құнының жоғарылығы;
- Инфрақұрылымды жаңғыртуға қажетті инвестициялардың тапшылығы.
Аймаққа әсері
Иранның құрлық дәліздеріне көшуі Орталық Азия елдері үшін транзиттік әлеуетті арттыруы мүмкін, бірақ бұл ретте логистикалық тәуекелдер мен санкциялық шектеулерге байланысты белгісіздік сақталады. Қытаймен байланыс кеңейгенімен, жүк ағынының тұрақтылығы мен көлемі әзірге теңіз саудасының деңгейіне жетпейді.
Жалпы алғанда, Тегеранның көлік стратегиясы сыртқы қысым жағдайында бейімделу сипатында қалыптасып отыр, ал теміржолдың рөлі артып келе жатқанымен, ол теңіз саудасының орнын толық баса алмайды.
Дереккөз: Deutsche Welle
Сурет: In Iran rail transport has become important for moving goods as businesses contend with sanctions, regional tensions and disruptions to trade routes Image: Rouzbeh Fouladi/ZUMA/IMAGO (© Rouzbeh Fouladi/ZUMA/IMAGO Advertisement) / Deutsche Welle
