Сауда көлемін ұлғайту жоспары
Өзбекстан мен Әзірбайжан екіжақты сауда көлемін 2030 жылға қарай 1 миллиард долларға жеткізуді мақсат етіп отыр. Бұл туралы Әзірбайжан президенті Ильхам Әлиевтің 23-24 тамыздағы Ташкентке мемлекеттік сапары барысында жарияланды. Тараптар мәңгілік достық туралы шартқа қол қойып, сауда-экономикалық ынтымақтастықты дамыту бағдарламасын бекітті.
Саяси қарым-қатынастар экономикалық байланыстардан жылдам дамып келеді. 2023 жылы елдер Жоғары мемлекетаралық кеңес құрса, бір жылдан кейін одақтастық қатынастар туралы шартқа қол қойылды. Әлиевтің бұл сапары соңғы бес жылдағы үшінші мемлекеттік сапар болды.
Инвестициялық ынтымақтастық
2023 жылы құрылған Өзбекстан-Әзірбайжан инвестициялық компаниясы 500 миллион доллар капиталымен екі елдегі жобаларды қаржыландырады. Әзірбайжандағы Azermash CP кәсіпорны өзбек өндірушілерімен бірлесіп Chevrolet және Isuzu автокөліктерін шығаруда. Шілде айына дейін 10 700-ден астам Chevrolet және 275 Isuzu автобусы өндірілген. Соңғы сапар барысында гипс зауыты ашылып, SOCAR жанармай құю бекеттері мен күміс кенін байыту фабрикасының іргетасы қаланды.
Мұнай-газ саласындағы бірлескен жобалар
Өзбекстанның батысындағы Үстірт платосындағы ірі жобаға BP компаниясы 2026 жылы 40% үлеспен қосылды. Оператор SOCAR мен Өзбекстанның мұнай-газ компаниясы әрқайсысы 30% үлеске ие. Коммерциялық тиімді қорлар табылған жағдайда жалпы инвестиция 2 миллиард долларға жетуі мүмкін. Әлиев өндірістік ұңғымаларды бұрғылау 2027 жылы басталуы мүмкін деп үміт білдірді.
Көлік дәлізінің маңызы
Өзбекстан әлемдегі екі есе теңізге шыға алмайтын елдердің бірі. Каспий арқылы өтетін батыс бағыт елдің экспорттық әлеуетін арттыруда маңызды рөл атқарады. Орта дәліз бойынша жүк тасымалын кеңейту үшін порттар мен теміржол инфрақұрылымын жақсарту қажет. Қытай-Қырғызстан-Өзбекстан теміржолының құрылысы 2024 жылы басталып, Каспий бағыттарымен байланысқанда Орталық Азия мен Еуропа арасындағы транзиттік тізбектің маңызды бөлігіне айналуы мүмкін.
Энергетикалық ынтымақтастық
Әзірбайжан, Қазақстан және Өзбекстан Каспий арқылы «жасыл» энергия дәлізін құру бойынша жұмыс істеуде. Бұл жоба аймақтық энергетикалық қауіпсіздікті нығайтып, жаңартылатын энергия көздерін дамытуға мүмкіндік береді.
Дереккөз: Times of Central Asia
Сурет: Image: president.uz / Times of Central Asia