Оңтүстік Америка мұнайының Германияға жетуі
Оңтүстік Америкадан келген мұнай Польша арқылы Германияның Шведт мұнай өңдеу зауытына жеткізілді. Бұл Ресейдің мамыр айында Қазақстан мұнайын Дружба құбырымен тасымалдауды тоқтатуынан кейін іске асқан балама жеткізу жолы. UNIMOT Group компаниясының айтуынша, мұнай Гданьск порты арқылы әкелініп, PERN құбыр желісімен Шведтке жеткізілген.
Ресей транзитті тоқтатуының себептері
Ресейдің Transneft компаниясы транзитті тоқтатуды техникалық шектеулермен байланыстырды. Ал Ресей вице-премьері Александр Новактың мәлімдеуінше, Германияның ресейлік мұнайдан бас тартуы бұл жеткізілімдердің қажетсіз екенін көрсеткен. Қазақстан Энергетика министрлігі мамырдың 1-інен бастап Дружба арқылы экспорттың тоқтағанын растады. Министр Ерлан Ақкенжеұлының айтуынша, ресей тарапынан техникалық қуаттың жетіспеушілігі себеп болған, бұл ресейлік энергетикалық инфрақұрылымға жасалған шабуылдармен байланысты болуы мүмкін.
Қазақстан экспортының динамикасы
Қазақстан Шведт зауытына мұнай жеткізуді 2023 жылы бастаған. Экспорт көлемі тұрақты өсіп, 2024 жылы 1,5 млн тоннаны, 2025 жылы 2,146 млн тоннаны (өсім 44%) құрады. 2026 жылдың бірінші тоқсанында 730 мың тонна жеткізілген. Жылдық экспортты 2,5 млн тоннаға дейін жеткізу жоспарланған болатын, бұл зауыт қажеттілігінің шамамен 30% -ын қамтиды.
Reuters агенттігінің хабарлауынша, Ресейдің транзитті тоқтатуы Шведт зауыты өңдейтін мұнайдың шамамен 17% -ын жояды. Бұл Германияның отын нарығына қосымша белгісіздік әкеледі, себебі зауыт Берлин мен Бранденбургтің бензин, дизель, авиациялық отын және жылу майына деген қажеттілігінің 90% -ын қамтамасыз етеді. Сонымен қатар, зауыт жылына 2 млн тонна тазартылған отынды Батыс Польшаға экспорттайды.
Жаңа балама жеткізу жолдары
RBB телеарнасының мәліметінше, соңғы жеткізілім Гайанадан келген болуы мүмкін. Шведт зауытындағы кәсіпорын кеңесінің айтуынша, бұл жеткізілім зауыт жұмысын шамамен 80% қуатта ұстауға көмектеседі. UNIMOT вице-президенті Роберт Бжозовский бұл жеткізілімнің коммерциялық операциядан гөрі маңызды екенін атап өтті, себебі Польшаның теңіз және құбыр инфрақұрылымы екі жақтағы отын қауіпсіздігін қамтамасыз етеді.
Қазақстан бұл тоқтатудың мұнай өндірісіне әсер етпейтінін және экспорттың басқа бағыттар арқылы қайта бағытталатынын мәлімдеді. Бұл оқиға Еуропаның энергия көздерін әртараптандыру жолындағы күш-жігерін көрсетеді.
Дереккөз: Times of Central Asia
Сурет: @depositphotos / Times of Central Asia