Ресей ТМД аясында Иранмен ынтымақтастықтың жаңа форматын қарастыруға дайын
Ресей Сыртқы істер министрлігі Тәуелсіз Мемлекеттер Достастығы (ТМД) аясында Иранды қамтитын жаңа форматты талқылауға дайын екенін білдірді. Бұл туралы Ресей Сыртқы істер министрінің орынбасары Александр Панкин мәлімдеді. Аталған бастама Орталық Азия мен Таяу Шығыс арасындағы өзара байланыстың нығаюы аясында көтеріліп отыр.
Тегеранның ТМД саммитіне алғашқы қатысуы
Панкиннің сөзінше, Иран президенті Масуд Пезешкиан ТМД Мемлекет басшылары кеңесінің отырысына шақырылған алғашқы ирандық көшбасшы болды. Жиналыс 2025 жылғы 9 қазанда Түрікменстанда өтті. Бұл қадам Иранның аймақтық интеграциялық процестерге қатысуға деген ұмтылысын көрсетеді және Тегеранның батыс санкциялары жағдайында баламалы серіктестік желісін кеңейту әрекеті ретінде бағалануы мүмкін.
Форматтың ықтимал мазмұны мен маңызы
«ТМД плюс Иран» форматы әзірге ресми түрде бекітілген құрылым емес, талқылау сатысындағы бастама болып табылады. Сарапшылардың пікірінше, мұндай алаң сауда-экономикалық және көлік-логистикалық байланыстарды, соның ішінде «Солтүстік-Оңтүстік» дәлізін дамыту мәселелерін қозғауы мүмкін.
- Иран ТМД-ға мүше емес, алайда бақылаушы мәртебесіне немесе арнайы серіктестік форматына қызығушылық танытып отыр.
- Ресей үшін бұл бастама Батыс елдерімен қатынастардың шиеленісуі жағдайында одақтастар шеңберін кеңейтуге мүмкіндік береді.
- Орталық Азия мемлекеттері үшін Иран нарығы мен транзиттік бағыттар қосымша экономикалық мүмкіндіктер ашады.
Аймаққа әсері
Аталған мәлімдеме ресейлік ресми ведомство тарапынан жасалғанын ескеру қажет: нақты форматтың құқықтық мәртебесі, қатысушылар құрамы мен институционалдық құрылымы әзірге айқындалмаған. Сондықтан бастаманы аяқталған шешім ретінде емес, сыртқы саяси ниеттің белгісі ретінде қарастырған жөн. Орталық Азия үшін бұл сигнал аймақтық байланыстардың көпвекторлы сипатының күшеюін және Иран факторының экономикалық ықпалының артуын білдіруі мүмкін.
Дереккөз: TASS English
